Niyazi Mısri gibi ‘bukağı’ya vurulamayan özgürleşmiş ruhlar, aklı öteleyen, onu aşan ve kuşatan Külli Akl’ın konuşturduğu ruhlardır. Şiir, bu anlamda, ruhsal özgürleşme yoludur. Dili aciz bırakma çabasıdır. Dili aciz bırakamayan bir şiir, bizatihi şairini bukağıya vurur.
Hakikate; ancak aklı da içeren kalp (kalb-i selim) ve işrak’la ulaşılabileceğini savunan Sühreverdi’nin, hakikatin çeşitli sırlarını ve veçhelerini anlatan eserinde “heykel” kelimesinin, bu satırlara konu olan “heykel”le pek ilgisi olduğunu sanmıyorum; fakat Necip Fazıl’da da Sühreverdi’nin anlam dünyasına yakın bir “Nur Heykeli”, “İhlas Heykeli” vb. ifadelere rastlamak mümkündür.
Türkiye’de özellikle sinema, tiyatro ve mizah alanında ‘üreten’ sanatçıların (egemen sistemin nosyonlarına karşı) muhalif olduklarına ilişkin birtakım klişeler dillerde dolaşıp durur. Diğer alanlarda da bu geçerlidir ama özellikle bu alanlarda çaba gösterenlerin ‘muhalif’liği,
Doğrusunu isterseniz, bendeniz dikkatli bir ‘izleyici’ değilim. Bir telaş, bir koşuşturmaca içinde sürüklenip gittiğimden ayrıca çok değerli şeyleri de ıskalıyorum çoğunlukla. Ama, sizin ‘gökekin’i mesela zaman zaman okuyorum. Kurulduğundan bu yana ciddi bir gelişme kaydettiğini, zenginleştiğini görüyorum.
O, bir şiirinde dediği gibi, bazen ‘başımızı kaldırdığımızda, (ansızın) bir deniz gibi geri çekilir…’ Bazen, ‘gözlerini büyük büyük açarak’, ‘gece rüyasında kaçak bindiği bir trende deniz tuzu’ arar. Bazen de, ‘bir kuğunun sürmeli gözlerinde yazan şeyin ne olduğunu merak’ ederek, ‘elinde tuttuğu bir buz parçasından’ yolu izler, ‘meryem’in inci doğumu’na çıkar… Çünkü o ‘kalbinin kenarından geçen bir duman battaniyesi ile’, bize, bir meleği çoğaltmak için yazmaktadır. Modern Türk şiirinin uzak ve yakın fırtınası olan Müldür, metinlerarasılık alanının en seçkin örneği Divanu Lugati’t-Türk’ün bir yerinde şöyle der:
Andrei Tarkovski’nin o görkemli eseri, Mühürlenmiş Zaman’ı Agora Kitaplığı yeniden okurla buluşturdu. Bu değerli yayından ötürü, yayınevine bir minnet ve şükran borcumuz var. Mühürlenmiş Zaman, yönetmenin güncesi Zaman Zaman İçinde ve senaryosu Kurban nicedir kitapçı raflarından çekilmişti. Tarkovski seyircisine/okuruna Agora’dan gelen bu armağan umarım, diğer kitaplarıyla da sürer. Zira Tarkovski, ‘yaratıcı-yönetmen’lerin sonuncusu idi. Sadece yönetmekle [...]
Sen elifsin.
Çünkü otuzüç yıl önce doğdun ve birsin.
Ben he’yim. Kırkdört yıl önce öldüm ve ikiyim.
Hayal gücünün bilgiden daha önemli olduğuna fazlasıyla inandığımdan, Türkiye’nin son yüzyılda yaşadığı süreçleri, toplumbilimcilerden çok edebiyatçılardan (sayıları iki üçü geçmeyen) okumayı daha çok önemserim. Üç ‘altın yazar’ım var: Abdulhak Şinasi Hisar, Tanpınar
Guenon’dan öğrendiğimize göre, ‘kral’, klasik Arapçada ed-dünya olarak ifade edilen, üzerinde yaşadığımız ve Kutsal Kitap’ta, ‘esfelisafilin (aşağıların en aşağısı)’ olarak nitelenen arzda; el-alem denilen yüce alemlerin gölgesi, temsilcisi ve hakikatlerinin tecellisidir.
Spleen’i ilk fark eden veya ifade eden Haşim midir bilmiyorum, Abdulhak Hamid de de tüm ölü zamanlar dile gelir kısmen, ama melankoli ve giderek o derin varoluşsal tedirginlik, o ontolojik manada iktidar baskısı, o yapıçözümü yapılamayan dünya saldırısı en çarpıcı biçimde
Son Yorumlar